(21.07.2026) Ceglany wiadukt kolejowy w Parku Sienkiewicza jest jednym z najbardziej charakterystycznych elementów krajobrazu Parku im. Henryka Sienkiewicza. Powstał w 1862 roku podczas budowy Kolei Warszawsko-Bydgoskiej i do dziś służy ruchowi kolejowemu. Wiadukt pojawił się już na rycinach z XIX wieku i od ponad 160 lat pozostaje jednym z symboli tej części Włocławka. Park, którego początki sięgają XIX wieku, należy do najstarszych parków miejskich w Polsce. Przez jego teren przepływa Zgłowiączka, tworząc malownicze zakątki chętnie odwiedzane przez spacerowiczów i fotografów.
Fot. Archiwum WCEE
(14.07.2026) Na Zgłowiączce często można spotkać kaczki krzyżówki (Anas platyrhynchos) – najliczniejszy i najlepiej rozpoznawalny gatunek dzikiej kaczki w Polsce. Samca, zwanego kaczorem, łatwo rozpoznać po charakterystycznej zielonej, metalicznie połyskującej głowie, żółtym dziobie i kasztanowobrązowej piersi. Samice mają skromniejsze, brązowo-plamiste upierzenie, które doskonale maskuje je podczas wysiadywania jaj. Kaczki krzyżówki potrafią spać tylko połową mózgu. Jedna półkula odpoczywa, podczas gdy druga pozostaje aktywna i czuwa nad bezpieczeństwem stada. Dzięki temu mogą jednocześnie odpoczywać i obserwować otoczenie. Kaczki są wszystkożerne. Żywią się roślinami wodnymi, nasionami, owadami, ślimakami, a czasem nawet niewielkimi zwierzętami. Charakterystyczny widok unoszącego się nad wodą kaczego ogona to efekt poszukiwania pokarmu pod powierzchnią – ptaki zanurzają głowę i szyję, pozostawiając tylną część ciała nad wodą. Ten gatunek doskonale przystosował się do życia w sąsiedztwie człowieka i można go spotkać zarówno na naturalnych jeziorach, jak i w miejskich parkach oraz stawach. Warto pamiętać, że są one ważnym elementem lokalnego ekosystemu. Pomagają w rozprzestrzenianiu nasion roślin wodnych, a ich obecność świadczy o atrakcyjności i różnorodności przyrodniczej tego miejsca.
Fot. Joanna Fydryszewska
(Źródła: https://pl.wikipedia.org/wiki/Krzy%C5%BC%C3%B3wka_(zwyczajna)
(03.07.2026) Spacerując wzdłuż ścieżki na przełomie maja i czerwca jaśminowiec wonny przyciąga uwagę śnieżnobiałymi kwiatami o intensywnym, słodkim zapachu. Choć potocznie nazywany jest „jaśminem”, nie jest z nim spokrewniony – to zupełnie inny gatunek rośliny. Silnie pachnące kwiaty wabią pszczoły, trzmiele i inne owady zapylające, dlatego kwitnące krzewy stają się ważnym miejscem zdobywania nektaru i pyłku. Dawniej sadzono je przy domach, dworach i w parkach, aby w okresie kwitnienia wypełniały otoczenie przyjemnym aromatem. Łacińska nazwa gatunkowa coronarius oznacza „przeznaczony do wieńców” – z kwiatów wykonywano ozdobne girlandy i wianki. Dziś jaśminowiec ceniony jest przede wszystkim jako roślina ozdobna oraz cenne źródło pożytku dla owadów zapylających.
Fot. Joanna Fydryszewska
(Źródła: https://e-katalogroslin.pl/plants/4269,jasminowiec-wonny_philadelphus-coronarius; https://niepodlewam.pl/jasminowiec-wonny-uprawa-odpornosc-ciecie/)
(19.06.2026) Rozłożysta wierzba rosnąca nad brzegiem rzeki jest jednym z najbardziej charakterystycznych drzew Parku im. Henryka Sienkiewicza. Jej malowniczo powyginane konary i zwisające gałęzie tworzą naturalną zieloną altanę, która od lat przyciąga spacerowiczów i fotografów. Wierzby niemal zawsze wybierają miejsca wilgotne – brzegi rzek, stawów i mokradła. Ich rozbudowany system korzeniowy pomaga umacniać brzegi zbiorników wodnych i ogranicza erozję gleby. Kora wierzby zawiera salicynę – substancję o działaniu przeciwzapalnym i przeciwgorączkowym. Stare wierzby często mają dziuple, szczeliny i próchnowiska. Dla wielu ptaków, owadów oraz drobnych ssaków są one idealnym miejscem schronienia i lęgu. Jedno wiekowe drzewo może stanowić miniaturowy ekosystem.
Ta niezwykła wierzba jest nie tylko przyrodniczą atrakcją Parku Sienkiewicza, ale również symbolem zaangażowania mieszkańców Włocławka. W 2017 roku drzewo zostało przeznaczone do wycinki ze względu na zły stan zdrowotny. Decyzja spotkała się jednak z falą protestów włocławian, którzy przypominali związane z nim wspomnienia i domagali się jego ocalenia. Dzięki społecznemu zaangażowaniu wycinkę wstrzymano, a wierzba została objęta opieką. Dziś jest żywym świadkiem historii miasta i przykładem tego, jak ważne dla lokalnej społeczności mogą być pojedyncze drzewa.
Fot. Joanna Fydryszewska
(04.2026) W parku rośnie 65 gatunków i odmian drzew, w większości są to drzewa liściaste (53 gatunki). Na szczególna uwagę zasługują dojrzałe i stare drzewa, gdyż tworzą one siedliska lęgowe zwierząt. Dominują wśród nich dęby, jesiony, topole białe. Dojrzałe drzewostany z dużym udziałem starszych drzew, zamieszkują dzięcioły. Ptaki te, jako jedne z nielicznych samodzielnie wykuwają dziuple. Rozmiar dziupli zależy od wielkości dzięcioła, który ją wykuwa. W Polsce największym dzięciołem jest dzięcioł czarny. Dziuple opuszczone prze dzięcioły chętnie zajmują inne zwierzęta np. sikory, szpaki, kowaliki czyli tzw. dziuplaki wtórne, a także ssaki (nietoperze, wiewiórki, kuny) i owady. Dzięcioły określa się mianem gatunków parasolowych, ponieważ ich działalność polegająca na umiejętności kucia dziupli pozwala żyć wielu innym chronionym, często rzadkim i ginącym gatunkom zwierząt. Oprócz naturalnych dziupli i tych wykutych przez dzięcioły, siedliskiem chronionych ptaków są budki lęgowe. W ubiegłym roku rozwieszono w parku 8 budek dedykowanych szpakom. Wszystkie zostały zajęte przez szpacze rodziny!